Posts Tagged ‘ปอเทือง’



การใช้พืชตระกูลถั่วเป็นปุ๋ยพืชสดนั้นนับว่าเป็นที่นิยมในปัจจุบันเพราะรากพืชตระกูลถั่วนั้นมีปมรากที่เป็นแหล่งอาศัยของแบคทีเรีย Rhizobium spp. ที่ช่วยตรึงไนโตรเจนมาเก็บไว้ในพืชและดินบริเวณรอบๆ รัศมีรากได้ทำให้ดินสามารถฟื้นคุณภาพและปรับโครงสร้างขึ้นมาใหม่ได้ส่งผลให้คุณภาพของดินกลับคืนมา โดยเฉพาะอย่างยิ่งพื้นที่ที่มีการใช้ปุ๋ยเคมีอย่างหนักมาเป็นระยะเวลานานทำให้ดินเกิดการเสื่อมสภาพอย่างรวดเร็ว

1. การเลือกพื้นที่ ควรเลือกดินที่มีความอุดมสมบูรณ์และควรปลูกพืชตระกูลถั่วสำหรับขยายพันธุ์หลังจากไถเตรียมดินแล้วประมาณ 1 สัปดาห์ในชณะที่ดินยังมีความชื้นอยู่ โดยต้องคำนวณให้ช่วงฤดูเก็บเกี่ยวอยู่ในช่วงต้นฤดูแล้ง

2. อัตราเมล็ดพันธุ์พืชปุ๋ยสดที่ใช้ เมล็ดพันธุ์พืชที่ใช้ปลูกควรมีความงอกตั้งแต่ 80% ขึ้นไป เมล็ดโสนอัฟริกันจะต้องแช่น้ำ 1 คืนก่อนนำไปปลูก โดยนิยมปลูกเป็นแถวหรือหยอดเป็นหลุม เพื่อสะดวกในการเก็บเกี่ยว
ชนิดพืช ระยะห่างระหว่างต้น (ซม.) ระยะห่างระหว่างแถว (ซม.) จำนวนที่ใช้ต่อไร่
ปอเทือง – 50, 100, 3
โสนอัฟริกัน – 50, 100, 3
ถั่วพร้า – 50, 75, 5 – 6
ถั่วพุ่ม – 30, 50, 4 – 5
ถั่วมะแฮะ – 50, 100, 4 – 5

3. การดูแลรักษา
ควรพรวนดินกำจัดวัชพืชและใส่ปุ๋ยหินฟอสเฟสอัตรา 20 กิโลกรัมต่อไร่ในขั้นตอนเตรียมดิน และหากต้องการเร่งผลผลิตก็สามารถใช้ปุ๋ยสูตร 15-15-15 ในอัตรา 20 กิโลกรัมต่อไร่ เมื่อพืชปุ๋ยสดอายุได้ 30 วัน และควรฉีดพ่อนยาปราบศัตรูพืช เมื่อมีการระบาดของหนอนและแมลงกัดกินใบยอดอ่อนโดยใช้อะโซดรินหรือแลนเนทฉีดพ่นทุกๆ 2 สัปดาห์ ในกรณีที่เกิดการระบาดของโรคให้หลีกเลี่ยงการปลูกซ้ำที่เดิมติดต่อกัน

001

*** ขอขอบคุณรูปภาพจากอินเตอร์เนต ***

4. การเก็บเกี่ยวเมล็ดพันธุ์ พืชปุ๋ยสดจะมีอายุการเก็บเกี่ยวแตกต่างกัน ดังนี้คือ
ชนิดพืช อายุการเก็บเกี่ยว (วัน) ผลผลิต (กก. ต่อไร่) วิธีการเก็บเกี่ยว
ปอเทือง 120 – 150 วัน 80 – 150 กิโลกรัม เก็บทั้งกิ่งและต้น
โสนอัฟริกัน 120 – 150 วัน 120 – 150 กิโลกรัม เลือกเก็บเฉพาะฝักแก่
ถั่วพร้า 120 – 150 วัน 200 – 250 กิโลกรัม เลือกเก็บเฉพาะฝักแก่
ถั่วพุ่ม 65 – 90 วัน 80 – 120 กิโลกรัม เลือกเก็บเฉพาะฝักแก่
ถั่วมะแฮะ 180 – 270 วัน 300 – 400 กิโลกรัม เลือกเก็บเฉพาะฝักแก่

5. การเก็บรักษาเมล็ดพันธุ์พืชปุ๋ยสด
ก่อนเก็บเมล็ดพันธุ์ควรคลุกเมล็ดพันธุ์กับยาเพื่อป้องกันกำจัดแมลงศัตรูพืช ไทแลมและแคปแตนในอัตร 2 กิโลกรัมต่อเมล็ด 1,000 กิโลกรัม เสร็จแล้วบรรจุเมล็ดในกระสอบแล้วนำไปวางบนพื้นไม้ยกสูงจากพื้นประมาณ 15 ซม. ในโรงเก็บเมล็ดพันธุ์ที่มีการระบายอากาศดี

*** ขอขอบคุณศูนย์วิจัยและถ่ายทอดเทคโนโลยีการพัฒนาที่ดิน กรมพัฒนาที่ดินจ้าของบทความและความรู้ เห็นว่ามีประโยชน์เลยนำมาเผยแพร่ให้ได้รับความรู้ทั่วกัน หากไม่เหมาะสมประการใดสามารถแจ้งลบได้ครับและขอรับรองว่าบทความนี้ไม่ได้ถูกใช้ในเชิงการค้าแต่อย่างใด ***


การใช้ปุ๋ยพืชสดเพื่อปรับปรุงบำรุงดิน
ปุ๋ยพืชสด
พืชที่เหมาะสำหรับทำปุ๋ยพืชสดอันดับต้นๆ ที่นิยมกันเห็นจะไม่พ้นพืชตระกูลถั่ว เพราะพืชตระกูลถั่วสลายตัวเร็ว มีใบ ลำต้น รากเยอะและความพิเศากว่านั้นคือพืชตระกูลถั่วมีปมที่รากซึ่งสามารถตรึงไนโตรเจนจากอากาศให้มาอยู่ในรูปที่เป็นประโยชน์ต่อพืชได้ ทำให้เกิดปฏิกิริยาและการเพิ่มปริมาณธาตุอาหารที่จำเป็นต่อพืชให้กับดินได้ดี พืชตระกูลถั่วที่นิยมปลูกเพื่อเป็นปุ๋ยสดได้แก่ ถั่วพร้า ถั่วพุ่ม ปอเทือง โสนอัฟริกัน และถั่วมะแฮะ

การปลูกพืชตระกูลถั่วเพื่อเป็นปุ๋ยพืชสดให้ได้ประโยชน์สูงสุด
การปลูกพืชตระกูลถั่วเพื่อเป็นปุ๋ยพืชสดให้คุ้มค่าที่สุดและได้ประโยชน์สูงสุดนั้นควรปลูกเพื่อทำการไถกลบในช่วงระยะเวลาออกดอกเพราะพืชจะเก็บสารอาหารและแร่ธาตุต่างๆ ที่มีประโยชน์ไว้มากที่สุด หลังจากนั้นควรทิ้งไว้ให้เกิดกระบวนการย่อยสลายในดินตามธรรมชาติเป็นเวลา 7 – 8 วัน แล้วจึงทำการปลูกพืชที่ต้องการได้

ลักษณะเด่นของปุ๋ยพืชสดตระกูลถั่ว
พืชปุ๋ยสดตระกูลถั่วนั่นมีปมที่รากและมีแบคทีเรีย Rhizobium spp. อาศัยอยู่ ซึ่งแบคทีเรียตระกูลนี้สามารถดึงไนโตรเจนจากอากาศและสะสมในลำต้นทั้งยังช่วยเพิ่มปริมาณไนโตรเจนให้กับดินในบริเวณรอบๆ ที่มีรากอีกด้วย
ชนิดพืช ไนโตรเจน ฟอสฟอรัส โพแทสเซี่ยม
ถั่วพร้า 2.72 0.54 3.14
ถั่วพุ่ม 2.68 0.39 2.46
ปอเทือง 2.76 0.22 2.40
โสนแอฟริกัน2.87 0.22 2.40
ถั่วมะแฮะ 1.92 0.05 0.90
IMG_1915
วิธีการปลูกพืชตระกูลถั่วเพื่อเป็นปุ๋ยพืชสด
วิธีการปลูกพืชตระกูลถั่วเพื่อเป็นปุ๋ยพืชสดนั้นนิยมทำกันอยู่ 3 วิธีคือ
1. แบบโรยเมล็ดเป็นแถว
2. แบบหยอดเป็นหลุม
3. แบบหว่านเมล็ด ควรไถดะก่อนหว่านเมล็ดแล้วคราดกลบเมล็ด

IMG_1919

อัตราเมล็ดที่ใช้มีดังนี้
ปอเทือง 5 กิโลกรัมต่อไร่
โสนอัฟริกัน 5 กิโลกรัมต่อไร่
ถั่วพุ่ม 8 กิโลกรัมต่อไร่
ถั่วมะแฮะ 8 กิโลกรัมต่อไร่
ถั่วพร้า 10 กิโลกรัมต่อไร่
ควรปลูกก่อนพืชหลักประมาณ 2 เดือนถึง 2 เดือนครึ่ง และควรไถกลบหรือสับกลบระยะออกดอกเพราะเป็นระยะที่พืชสะสมอาหารและแร่ธาติไว้มากที่สุดจึงจะได้ประโยชน์สูงสุด

ประโยชน์ของปุ๋ยพืชสด
1. ยกระดับความสมบูรณ์ของดิน
2. เพิ่มปริมาณอินทรียวัตถุและปริมาณไนโตรเจนรวมทั้งธาตุอาหารอื่นๆที่จำเป็นสำหรับพืชให้แก่ดิน
3. รักษาความชุ่มชื้นให้แก่ดินและช่วยให้ดินอุ้มน้ำได้ดีขึ้น
4. ลดการสูยเสียหน้าดินอันเกิดจากการชะล้าง
5. ทำใหเดินร่วนซุย ทำให้สะดวกในการเตรียมดินและไถพรวนเพื่อปลูกพืชหลัก
6. ช่วยควบคุมการเจริญเติบโตของวัชพืชในทางอ้อมได้
7. ช่วยลดปริมาณการใช้ปุ๋ยเคมีลงได้ ทั้งยังช่วยเพิ่มประสิทธิภาพของปุ๋ยเคมีด้วย
8. เพิ่มผลผลิตและคุณภาพของพืชหลักให้สูงขึ้น
*** ขอขอบคุณศูนย์วิจัยและถ่ายทอดเทคโนโลยีการพัฒนาที่ดิน กรมพัฒนาที่ดินจ้าของบทความและความรู้ เห็นว่ามีประโยชน์เลยนำมาเผยแพร่ให้ได้รับความรู้ทั่วกัน หากไม่เหมาะสมประการใดสามารถแจ้งลบได้ครับและขอรับรองว่าบทความนี้ไม่ได้ถูกใช้ในเชิงการค้าแต่อย่างใด ***



ปอเทืองนะครับ  ปอเทือง ไม่ใช่ประเทือง หุหุหุ อย่าอ่านผิดหละ

 

สงสัยคงต้องตั้งสมาคม“ชาวสวนดินเสีย” ให้เป็นเรื่องเป็นราวซะทีหลังจากมีเพื่อนๆ หลายท่านถามไถ่ถึงการปรับปรุงบำรุงดินเพราะเนื่องจากสภาพดินที่สวนของเพื่อนๆ หลายท่านถูกใช้งานมาอย่างหนักก่อนหน้านี้โดยไม่ได้บำรุงรักษา บ้างก็ใช้สารเคมีจนเสียสภาพ สำหรับผู้เขียนแล้วแร่ธาติในดินก็คงเหมือนน้ำในโอ่ง หากเราใช้ไปจนหมดก็คงจะไม่เหลือให้ใช้แต่ถ้าเราตักคืนบ้างก็จะพอมีใช้ แต่ที่แน่ๆ ดินมีการเสื่อมสภาพตามการใช้งาน

 

โดยส่วนตัวแล้วผู้เขียนชอบปรับปรุงดินด้วยการปลูกพืชตละกูลถั่วคลุมแล้วไถกลบ หรือบางแปลงก็ปลูกให้คลุมหน้าดินอยู่แบบนั้นเลย และพืชที่ได้รับความนิยมสำหรับการปลูกเพื่อเป็นปุ๋ยพืชสดก็คือปอเทือง โดยวิธีปลูกก็ง่ายแสนง่ายไม่ได้พิเศษไปกว่าการเพาะปลูกพืชถั่วๆ ไป แต่จะให้ดีก็ควรปลูกช่วงหน้าฝนเพราะการงอกสูงสุดและประหยัดแรงงานในการรดน้ำ

 

ว่าด้วยเรื่องลักษณะทางกายภาพของปอเทืองก่อน ปอเทืองนั้นเป็นพืชตละกูลถั่ว  เป็นไม้พุ่มความสูง  100 – 300  เซนติเมตร ลำต้นกลม ใบยาวเรียวแหลม ดอกสีเหลือง  ฝักเป็นรูปทรงกระบอก  เมล็ดคล้ายรูปไตสีน้าตาล ความยาวประมาณ  6  มิลลิเมตร มี 10 -20  เมล็ด / ฝัก

IMG_1915

การปลูกปอเทืองนั้นทำได้ทั้งแบบเตรียมดินและแบบไม่เตรียมดิน แต่หากต้องการให้ได้ประสิทธิผลสูงสุดผู้เขียนขอแนะนำว่าให้ไถเตรียมดินเล็กน้อยแล้วหว่านปอเทือง 5 – 8 กิโลกรัมให้ทั่วพื้นที่ แล้วไถกลบเพื่อการงอกที่มีประสิทธิภาพและควรจะปลูกช่วงหน้าฝนเพื่อให้ความชื้นในดินเพิ่มอัตราการงอกของเมล็ดปอเทือง เมื่อครบ 45 – 50 วันพอเริ่มออกดอกก็สามารถไถกลบเพื่อเป็นปุ๋ยพืชสดให้กับดิน หรือหากต้องการเมล็ดก็สามารถทิ้งไว้ 120 – 130 วัน ด้วยปริมาณธาตุไนโตรเจนขนาด ให้น้ำหนักสดประมาณ 1.5- 5 ตันต่อไร่ ให้ธาตุไนโตรเจนประมาณ 8.7 ถึง 28.9 กิโลกรัมต่อไร่

001

ส่วนเมล็ดปอเทืองนั้นท่านสามารถหาซื้อได้ทั่วไปตามท้องตลาด หรือ…. อันนี้แนะนำเลยนะขอรับว่า…ให้ไปลองติดต่อขอรับที่สถานีกรมพัฒนาที่ดินประจำท้องที่นั้นๆ เพราะเขามีแจกให้ฟรี จุ..จุ…จุ… แต่รีบหน่อยเพราะอาจจะหมด นอกจากนี้กรมพัฒนาที่ดินยังมี พด.1, พด.3 เป็นหัวเชื่อสำหรับทำปุ๋ยต่างๆแจกอีกต่างหาก หน่วยงานดีๆ แบบนี้ต้องส่งเสริมและประชาสัมพันธ์

IMG_1919

เป็นเพื่อนกันบน Facebook
บทความกิจกรรมเกษตรและที่ดิน